LL-37 is het enige humane cathelicidin-antimicrobieel peptide (37 aminozuren, gecleaved uit het hCAP18-voorloperproteïne). Het speelt een sleutelrol in de aangeboren immuniteit: het doodt breed-spectrum bacteriën, virussen en schimmels, moduleert ontsteking en bevordert wondgenezing. LL-37 is uitgebreid preklinisch onderzocht en wordt klinisch geëxploreerd als topische antimicrobiële/wondgenezingstherapie (bv. bij diabetische ulcera), maar is nergens als geneesmiddel geregistreerd.
LL-37 in 30 seconden
Endogeen antimicrobieel peptide breed onderzocht in immunologische en dermatologische contexten.
Samenvatting gebaseerd op de bronnen die onderaan deze pagina worden vermeld.
Wat is LL-37?
LL-37 is een amfipatisch α-helicaal peptide dat wordt uitgescheiden door neutrofielen, huidkeratinocyten, epitheelcellen van luchtwegen en darmen. Het is genoemd naar de eerste twee aminozuren (Leu-Leu) en de lengte (37 aa).
Waarom wordt LL-37 gezocht?
LL-37 wordt gezocht bij chronische infecties, wondgenezing, huidziekten (met name rosacea, acne, psoriasis) en immuunmodulatie, en als "antimicrobial peptide"-model in onderzoek.
Onderzoeksgebieden
Antimicrobiële therapie · wondgenezing (diabetische ulcera, brandwonden) · rosacea en huidziekten · sepsis en immuunmodulatie · cystic fibrose luchtwegen.
Hoe denken onderzoekers dat LL-37 werkt?
LL-37 verstoort bacteriële membranen door zijn amfipatische structuur en doodt breed-spectrum grampositieve en gramnegatieve bacteriën, mycobacteriën, virussen en schimmels. Daarnaast bindt het endotoxine (LPS) en moduleert het chemotaxie, cytokinerespons en angiogenese via receptoren als FPR2 en P2X7. Bij rosacea zijn juist abnormaal hoge/verkeerd verwerkte LL-37-vormen betrokken bij de pathologie.
Wat het onderzoek werkelijk laat zien
Preklinische data zijn omvangrijk en consistent: LL-37 heeft breed-spectrum antimicrobiële activiteit en versnelt wondgenezing in dier- en huidmodellen. Kleine fase 1/2 humane studies met topisch LL-37 (o.a. Grönberg 2014 bij chronische veneuze ulcera) tonen verbeterde genezing. Bij rosacea is verhoogde LL-37 juist deel van de pathologie, wat bevestigt dat het peptide sterk contextafhankelijk werkt. Er zijn geen grote gerandomiseerde trials met systemisch LL-37.
Wat mensen online rapporteren
Online wordt LL-37 gepresenteerd als "veilig immuunversterker" tegen chronische infecties en biofilms. Deze claims berusten grotendeels op preklinisch werk; gecontroleerde humane trials met systemische toediening ontbreken.
Wat nog niet bewezen is
Systemisch effect op chronische infecties, "biofilm"-gerelateerde aandoeningen of Long Covid bij mensen is niet aangetoond in gerandomiseerde trials.
Risico's en onzekerheden
Bekende en mogelijke risico's
Bij topische toediening in kleine humane studies wordt LL-37 doorgaans goed verdragen. Systemische veiligheid is onvoldoende onderzocht; theoretische risico's zijn pro-inflammatoire effecten in verkeerde context (rosacea, mogelijk auto-immuunziekten waarbij LL-37 als auto-antigeen fungeert, bv. psoriasis en lupus). Grijze-markt-materiaal heeft onbekende zuiverheid en steriliteit.
Veelgestelde vragen over LL-37
›Is LL-37 een antibioticum?
Het is een endogeen antimicrobieel peptide met breed-spectrum werking tegen bacteriën, virussen en schimmels, maar het is geen geregistreerd antibioticum. Klinisch gebruik is preklinisch/experimenteel, meestal topisch.
›Kan LL-37 helpen bij chronische infecties of Long Covid?
Deze claims circuleren online, maar er zijn geen gerandomiseerde humane trials die systemisch LL-37 hierbij ondersteunen. Preklinische data zijn interessant maar niet vertaalbaar naar bewezen humane werking.
›Waarom is LL-37 juist verhoogd bij rosacea?
Bij rosacea worden abnormale hoeveelheden en verkeerd verwerkte fragmenten van LL-37 geproduceerd, die pro-inflammatoire en vasoactieve effecten hebben. LL-37 is daar dus onderdeel van de pathologie, wat aantoont dat effect sterk contextafhankelijk is.
›Is LL-37 veilig om te injecteren?
Systemische veiligheid is onvoldoende onderzocht. Theoretische zorgen omvatten pro-inflammatoire effecten in verkeerde context en een rol als auto-antigeen bij psoriasis en lupus. Chronisch systemisch gebruik wordt afgeraden buiten klinische trials.
Humane studies en referenties
1
LL-37 in psoriasis: from autoantigen to potential drug target
Lande R, et al. · Nature · 2007
preklinischPMID 17914401
LL-37 vormt complex met eigen DNA; sleuteltrigger in psoriasis-pathogenese.
Voor onderzoekspoeder wordt standaard verwacht: HPLC-zuiverheid ≥98%, MS-bevestiging van molecuulgewicht (~4493 Da), endotoxine <5 EU/mg (LAL) en een leesbaar Certificate of Analysis. Er is geen farmaceutisch geregistreerd humaan LL-37-product.
Onderzoeksleveranciers
Peptidekennisbank.nl verkoopt zelf geen onderzoeksproducten. Hieronder verwijzen we — waar van toepassing — naar externe leveranciers van onderzoeksmateriaal. Wij ontvangen geen vergoeding voor aankopen via deze links. Controleer vóór een bestelling altijd de toepasselijke wetgeving, onderzoeksdocumentatie en productspecificaties.